|
e |
est |
|
eccl. |
ecelesia |
|
ecclia |
ecclesia |
|
e.o. |
ex officio |
|
eo. |
eodem |
|
eps. |
episcopus |
|
eq. |
eques |
|
e |
uit |
|
e vivis abiit |
overleed |
|
e vivis discessit |
overleed |
|
e vivis excessit |
overleed |
|
e vivis migravit |
overleed |
|
e vivis obiit |
overleed |
|
eatenus |
tot nu toe |
|
ecclesia |
kerk |
|
ecclesiae denuntiatio |
kerkelijke huwelijksaankondiging |
|
ecclesiae sacramentis munita |
voorzien van de kerkelijke sacramenten |
|
edentarius |
tandarts, tandentrekker |
|
eius |
zijn, van hem, van haar |
|
eius loco |
in diens plaats |
|
eiusdem |
van dezelfde (bijv.) maand, hetzelfde |
|
elemosinarius |
(Grieks) armenverzorger, aalmoezenier |
|
elevare |
grootbrengen |
|
emancipatie |
(Lat. emancipatie) ontslag uit de vaderlijke macht |
|
emisit spiritum |
gaf de geest |
|
emissio |
pestepidemie |
|
emissus |
uitgezonden |
|
emundator |
zwaardveger, wapensmid |
|
enim |
immers, want, inderdaad |
|
eo quod |
te meer, omdat |
|
eodem |
(de)zelfde |
|
eodem anno |
in hetzelfde jaar |
|
eodem die |
dezelfde dag |
|
eodem instanti |
op hetzelfde ogenblik |
|
eodem morbo |
door dezelfde ziekte |
|
eparchus |
commandant, bevelhebber, bevelvoerder |
|
ephorus |
kerkopziener, schoolopziener, (huis)onderwijzer |
|
Epiphania |
Verschijning des Heren, 6 januari |
|
episcopalis |
van de bisschop, bisschoppelijk |
|
episcopus |
bisschop |
|
episcopus electus |
verkozen bisschop (door een kapittel verkozen, maar nog niet door de paus in zijn ambt bevestigde bisschop) |
|
epithalamium |
huwelijkszang |
|
equalis |
gelijk |
|
eques |
ridder, ruiter, krijgsman te paard |
|
eques aureivelleris |
Ridder in de Orde van het Gulden Vlies |
|
eques cataphractus |
gepantserd ruiter, kurassier |
|
eques hungaricus |
huzaar, Hongaarse ruiter |
|
eques loricatus |
gepantserd ruiter, kurassier |
|
equicida |
paardenslager |
|
equicius |
paardenkoopman |
|
equitis |
van de ridder, ruiter |
|
ergotismus |
kriebelziekte, vergiftiging met moederkoorn (giftig schimmel op graan) |
|
error juris |
rechtsdwaling |
|
eruginator |
zwaardveger, wapensmid |
|
esse |
te zijn |
|
est |
hij/zij is |
|
estimatie, |
zie aestimatie |
|
et |
en |
|
et aliis |
en andere |
|
et c(a)etera |
enzovoort |
|
etiam |
ook |
|
evictie |
(Lat. evincere) uitwinning, rechtsvordering waardoor een eigenaar zijn eigendom kan verliezen ten gunste van een ander die beter recht heeft |
|
ex |
uit |
|
ex altera |
anderszijds, langs de andere zijde, grenzende aan |
|
ex commissione pastoris |
in opdracht van de pastoor |
|
ex debilitate senectus |
uit seniliteit, wegens zijn ouderdom |
|
ex dictis dicendis |
uit hetgeen gezegd is en gezegd moest worden |
|
ex eodem morbo |
tengevolge van dezelfde ziekte |
|
exfebri(s) |
door koorts |
|
exfluxu sanguinis |
door een bloeding |
|
exfomicatione conceptus |
(vrw.-a) uit onwettige verhouding geboren |
|
ex hac |
van deze, van hier |
|
ex hac misera vita decessit in Domino |
ging van dit droevig leven naar de Heer |
|
ex hac vita ad aetemam transivit |
van uit dit leven ging hij over naar het eeuwige |
|
ex hac vita emigravit |
nam afscheid van dit leven |
|
ex hoc |
van hier |
|
ex ictu equi |
getroffen door een paardenhoef |
|
ex longa infirinitate |
ten gevolge van een lange ziekte |
|
ex malignafebri |
ten gevolge van een kwaadaardige koorts |
|
ex nobili officio |
op grond van het edele ambt (van de rechter) |
|
ex officio |
uit hoofde van zijn ambt, van ambtswege |
|
ex primo thoro |
uit het eerste bed (huwelijk) |
|
ex secundo thoro |
uit het tweede bed (huwelijk) |
|
ex tab(b)e |
door tering |
|
ex testamento |
(erfgenaam) op grond van een testament |
|
ex thoro illegitimo |
uit een onwettige verbintenis |
|
ex una |
enerzijds, langs de zijde, grenzende aan |
|
ex variolis |
wegens pokken |
|
ex voto |
ten gevolge van een gelofte |
|
ex vulnere |
door een wond |
|
exactiones et tallia |
schot en lot |
|
exactor |
belastinginner, belastingheffer, belastingontvanger |
|
Exaltatio Crucis |
Kruisverheffing, 14 september |
|
examinatio |
ondervraging |
|
examinatoir |
(Lat. exaniinare) dienende tot ondervraging |
|
examineren |
(Lat. examinare) ondervragen |
|
exceptie |
(Lat. exceptio) uitzondering; verweermiddel voor het gerecht, bestaande uit het aanvoeren van een grond van onontvankelijkheid, zodat de gedaagde niet hoeft te antwoorden op de eis van een eiser |
|
excindere |
uit- of weghalen (bij een bevalling) |
|
excipient |
(Lat. excipere) degene die een exceptie opwerpt |
|
excissus |
weggehaald (bijv. kind bevrijd uit de baarmoeder bij de geboorte) |
|
excoriator |
leerlooier, vilder |
|
exculpator reorum |
vrijpleiter van de verdachten |
|
excusare |
verontschuldigen |
|
executeren |
(Lat. exsequor) (een vonnis) uitvoeren; een vordering gerechtelijk innen, eventueel door verkoop van goederen van de debiteur; ter dood brengen |
|
executeur |
(Lat. exsecutor) uitvoerder, hoofd der politie van het gerecht |
|
executie |
(Lat. exsecutio) voltrekking van een vonnis (civiel of crimineel) |
|
exempel |
(Lat. exemplum) (afschrikwekkend) voorbeeld |
|
exequiae |
uitvaart, rouwstoet |
|
exerceren |
(Lat. exercere) uitoefenen |
|
exercitie |
(Lat. exercitie) uitoefening |
|
exercitor |
die een beroep uitoefent, een zaak drijft, een werk uitvoert, een bezigheid verricht, een vak beoefent |
|
exercitus |
leger |
|
exeuntium sacramentis munitus |
voorzien van de sacramenten der stervenden |
|
exhaustus |
uitgeput |
|
exhiberen |
(Lat. exhibere) vertonen |
|
eximius ac doctissimus dominus |
de hoogachtbare en geleerde heer |
|
exire |
eindigen, sterven |
|
exitus |
dood, het heengaan |
|
exitus letalis |
dodelijke afloop |
|
exonereren |
(Lat. exonerare) ontlasten, van een lastgeving ontheffen |
|
expedieren |
(Lat. expedire) afhandelen, afdoen, beslissen |
|
expeditie |
(Lat. expedire) afhandeling, beslissing, uitvaardiging van een rechterlijke uitspraak |
|
expensis |
tegen kosten, met kosten |
|
expiratie |
(Lat. exspiratio) afloop van een gerechtelijke termijn |
|
expiravit |
blies de laatste adem uit |
|
expireren |
(Lat. exspirare) ten einde lopen |
|
exploot |
officiele kennisgeving van het gerecht aan de geciteerde,aanzegging van een dagvaarding of rechterlijke beslissing |
|
expositus |
vondeling |
|
exscindere, |
zie excindere |
|
exscissus, |
zie excissus |
|
exsecutio, |
zie executio |
|
ex(s)tinctus |
overleden |
|
extensie |
(Lat. extendere) uitvoerige opsomming (van kosten), omvang, uitbreiding |
|
extra |
buiten |
|
extra portam |
buiten de (stads)poort |
|
extra provinciam |
buiten de provincie |
|
extraclusus |
niet aangrenzend, buitengesloten |
|
extract |
(Lat. extractum) uittreksel |
|
extraheren |
(Lat. extrahere) een uittreksel maken |
|
extraneus |
vreemdeling |
|
extraordinarius |
buitengewoon |
|
extrema unctio |
Laatste Oliesel, Heilig Oliesel |
|
extrema unctione uncta |
met het Laatste Oliesel gezalfd |
|
extremis (sacramentis) munitus |
van de laatste sacramenten voorzien |
|
extremis momentis |
in de laatste ogenblikken |
|
extremis muniti |
zij zijn voorzien van de laatste sacramenten |
|
extremis munitus |
voorzien van de laatste heilige sacramenten |
|
extremis praemunitus |
voorzien van de laatste sacramenten |
|
extremis rebus |
in uiterste nood |
|
extremis S.R.E. sacramentis refuctus |
gesterkt door de laatste sacramenten van de Heilige Rooms-Katholieke Kerk |